Voedingsadviezen

Sommige kankerpatiënten krijgen door de ziekte of de behandeling problemen met eten. De voedingsproblemen verschillen van persoon tot persoon. Een diëtist kan samen met u kijken hoe u uw eetwijze optimaliseert. Vaak kan een simpel gesprek daarover u al op weg helpen om u beter te voeden en daardoor weer beter te gaan voelen. Soms is het nodig om regelmatig met de diëtist af te spreken om u te begeleiden tijdens een behandeltraject, om uw gewicht of uw conditie te volgen.     

Wat te doen wanneer de eetlust minder is? Wat te doen wanneer uw smaak verandert? Wat te doen wanneer het slikken moeilijker gaat? Wat te doen wanneer u ongewenst aankomt? Wat als u onbedoeld afvalt? Een greep uit talloze vragen die naar voren kunnen komen. Een diëtist kan helpen om in de verwarrende periode rondom kanker te helpen bij het structureren van de maaltijden en aandacht te blijven houden voor gezond eten. En hij of zij kan ook helpen bij de keuze van aanvullende voedingsmiddelen zoals drinkvoeding.

Wij werken samen met diëtistenpraktijken FitFoodDe Zoete Appel, Eiwitten en Zo en Bijman. Onderstaande adviezen zijn afkomstig van eerstgenoemde.

Eten als ondersteuning bij behandeling en herstel

Voeding is een belangrijk ondersteuning tijdens de behandeling van darmkanker en daarna, het lichaam heeft namelijk voldoende voedingsstoffen nodig om goed te herstellen. Over een gezonde voeding zijn er veel verschillende meningen. Misschien ben je producten gaan vermijden, of juist meer van bepaalde producten gaan eten. Wie weet geven familie en vrienden tegenstrijdige adviezen. Daarom hier betrouwbare informatie over een gezonde voeding bij de behandeling en het herstel van darmkanker.

Tijdens en na de behandeling komt er veel op je af. Eten kan frustrerend zijn, bijvoorbeeld bij smaak- en reukverandering of misselijkheid door chemotherapie. Het is belangrijk toch voor enige regelmaat te zorgen, om zodoende zo fit mogelijk te blijven. Ga uit van drie hoofdmaaltijden en twee eetmomenten tussendoor. Dit kan het gemakkelijker maken voldoende en gezond te eten. 

Door vermoeidheid kan koken een hele opgave zijn. Bepaal zelf wat een prettige oplossing is. Zo kunnen vrienden of familie een dubbele hoeveelheid koken of boodschappen doen. Maak goede afspraken over welke hulp je prettig vindt en hoe lang je hulp wilt. De boodschappen of een maaltijdbox laten bezorgen, kan ook uitkomst bieden. Een paar algemene tips:

·        Eet op momenten dat u minder vermoeid bent;
·       Beweging en training kan vermoeidheid tegengaan, balans tussen rust en activiteit is belangrijk;
·       Eet maaltijden die makkelijk te bereiden en op te eten zijn.

De behandeling kan ervoor zorgen dat je minder trek hebt en afvalt, bijvoorbeeld door misselijkheid of een verandering in smaak en reuk. Een supplement of drinkvoeding kan dan zinvol zijn. Het kan ook zijn dat er juist sprake is van gewichtstoename. Volg dan geen crash-dieet om gewicht te verliezen. Juist in de behandel- en herstelperiode is het erg belangrijk om voldoende voedingsstoffen binnen te krijgen. 

Na bijvoorbeeld een operatie bij darmkanker, kan iemand een tijd lang last hebben van diarree en lucht in de darmen. Belangrijk zijn dan de volgende punten:

·       Eet voldoende vezels uit volkorenproducten, fruit en groente;
·       Drink 1,5 tot 2 liter water per dag, dat zijn ongeveer 10 glazen;
·       Beweeg voldoende, minimaal 30 minuten per dag.

Vermijd voedingsmiddelen alleen bij duidelijke klachten na het eten ervan. Producten als koffie, koolsoorten, ui, prei, knoflook, en koolzuurhoudende dranken kunnen klachten veroorzaken, maar dat verschilt erg per persoon. Als er veel producten vermeden worden, kan dit voor tekorten zorgen. De adviezen die hierboven staan vormen algemene adviezen. Een goed voedingsplan is op het individu afgestemd. Maak daarvoor een afspraak bij de diëtist.

Bronnen:
 Handboek voeding bij kanker, I. Vogel e.a., Tijdstroom, 2012
 Dieetbehandelingsrichtlijn Voeding en Kanker

 

 

Triger

Verdere informatie

Hieronder een keuze uit brochures, kookboeken en websites over voeding. Neem voor suggesties over aanvulling van deze lijst contact op met het Cancer Care Center.

Website Voeding en Kanker Info

Op deze uitgebreide en zeer informatieve website worden vragen beantwoord over voeding en de preventie van kanker, voeding rondom de behandeling van kanker en voeding ná de behandeling van kanker. 

De website is een samenwerkingsverband tussen het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL), Wageningen UR en de dLandelijke Werkgroep Diëtisten Oncologie (LWDO).

www.voedingenkankerinfo.nl

Triger

Brochure Voeding bij kanker

Het KWF maakte de brochure Voeding bij kanker. Met die brochure in de hand kan een ieder zijn eigen voedingstoestand testen: een eenvoudig en snel middel om eventuele slechte voedingstoestanden op te sporen.

Verder komen in de brochure allerlei voedingsproblemen aan bod zoals gewichtsverlies of gewichtstoename, misselijkheid en braken, vermoeidheid. De adviezen zijn algemeen van aard; goed kunnen eten en een stabiel lichaamsgewicht vergroten de kans om een behandeling goed te doorstaan en ervan te herstellen. Bovendien houdt een goede voedingstoestand de weerstand op peil.

U kunt de brochure Voeding bij kanker hier lezen en downloaden.

Triger

Brochure Ondervoeding

De Nederlandse Federatie van Kankerpatiëntenorganisaties NFK maakte een brochure over Ondervoeding bij kanker. Hierin wordt beschreven wat een kankerpatiënt mag verwachten van de zorg en wat hijzelf kan doen om ondervoeding te voorkomen of tegen te gaan.

In de brochure worden de gevaren van ondervoeding beschreven, de signalen en de oorzaken. Tijdige signalering en behandeling voorkomen complicaties en een traag herstel.

U kunt de brochure Ondervoeding bij kanker hier lezen en downloaden.

Triger

Kookboek "Als eten even moeilijk is …."

In de kookboeken "Als eten even moeilijk is" staan recepten, speciaal voor mensen met eetproblemen zoals slikken, drinken, kauwen, reuk- of smaakuitval. 

Er zijn inmiddels drie delen verschenen. De boeken zijn geschreven met hulp van  diëtisten Sheena Tjon a Joe en Meyke Mulder en tandarts Michiel Lieshout uit het Antonie van Leeuwenhoek Ziekenhuis.

Te bestellen bij de boekhandel of bijvoorbeeld via Bol.com

Triger

En tenslotte wat aanbevelingen.